sie
10
Brak porozumienia rodzicielskiego nie musi się już skończyć ograniczeniem władzy rodzicielskiej ojcu dziecka
W dniu 13 czerwca 2009 r. do kodeksu rodzinnego i opiekuńczo zostało wprowadzone tzw. porozumienie rodzicielskie (art. 58 §1a oraz art. 107 §2 k.r.o.). Pozostawienie władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom, którzy żyli w rozłączeniu możliwe było wyłącznie, gdy przedstawili oni zgodne z dobrem dziecka porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem oraz, gdy zasadne było oczekiwanie, że będą współdziałać w sprawach dziecka. W sytuacji braku takiego porozumienia, chociażby z powodu sprzeciwu jednego z rodziców, który w zasadzie, nawet nie musiał tłumaczyć dlaczego nie zgadza się na porozumienie rodzicielskie, sąd zmuszony był ograniczyć jednemu z rodziców, z którym dziecko nie zamieszkiwało na stałe, władzę rodzicielską.
sie
09
Zlikwidowano adopcję ze wskazaniem
Ustawa z dnia 24 lipca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy, ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej ma na celu ograniczenie zagrażającego prawom i dobru dzieci tzw. podziemia adopcyjnego poprzez ograniczenie kręgu osób do samych krewnych i małżonka rodzica, w przypadku których jest możliwość adopcji ze wskazaniem. Ustawa ta została uchwalona i podpisana co do zasady w kształcie, który został zaproponowany w projekcie (druk sejmowy nr 2361), mimo negatywnych w tym zakresie opinii ze strony Krajowej Rady Sądownictwa, Prokuratora Generalnego oraz Sądu Najwyższego.
mar
03
Adopcja ze wskazaniem – zostaje. Kolejna negatywna opinia w zakresie zmiany przepisów
W dniu 23 lutego 2015 r. zostało sporządzone stanowisko Rady Ministrów wobec projektu ustawy o zmianie kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz kodeksu postępowania cywilnego ograniczającego adopcję ze wskazaniem do kręgu osób spowinowaconych bądź spokrewnionych z rodzicami biologicznymi dziecka oraz wprowadzającego bezwzględne pośrednictwo ośrodka adopcyjnego w zakresie złożenia wniosku o przysposobienie do sądu. Również to stanowisko, tak jak pozostałe, w tym Sądu Najwyższego, jest negatywne, co oznacza, iż projekt przepisów może nie wejść w życie, z dość dużym prawdopodobieństwem. Projekt ten zarejestrowany w Sejmie pod numerem druku sejmowego 2361, w dniu 5 czerwca 2014 r. został skierowany do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach. W dniu 13 maja 2014 r. Krajowa Rada Sądownictwa wypowiedziała się negatywnie na temat projektowanych zmian w zakresie adopcji ze wskazaniem, przesyłając do Sejmu opinię z 8 maja 2014 r. Ponadto do Sejmu w dniu 14 maja 2014 r. została skierowana opinia Sądu Najwyższego, również negatywna. Kolejne opinie zostały sporządzone przez Biuro Analiz Sejmowych, w tym opinia z 4 lipca 2014 r., która nie poparła projektu zmian, wskazując wprost, iż „(…) przysposobienie ze wskazaniem jest legalną instytucją prawną i nadużyciem jest upowszechnianie w mediach twierdzenie, że każde tego typu orzeczenie sądu stanowi konsekwencje umowy handlowej między rodzicami naturalnymi dziecka i przysposabiającymi. (…).
wrz
08
Uchylenie alimentów na pełnoletnie dziecko
Uchylenie alimentów przez rodzica na pełnoletnie dziecko jest możliwe. Przewidują to przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, jednakże nie jest to kwestia prosta ani oczywista. Przepisy stanowią, iż w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Skoro można żądać zmiany w zakresie wysokości alimentów, możliwe jest również żądanie ich uchylenia w całości. Rodzic pełnoletniego dziecka może żądać uchylenia alimentów, jeśli wykaże, że dziecko może samodzielnie się utrzymać. Oczywiście nie będzie to dotyczyło tych pełnoletnich dzieci, które są niepełnosprawne i nie mogą podjąć zatrudnienia z powodu swojego stanu zdrowia. Uchylenie alimentów jest możliwe również za okres wcześniejszy niż wytoczenie sprawy w sądzie. Istotne jest bowiem od jakiej daty zaistniały podstawy do uchylenia alimentów, np. pełnoletnie dziecko porzuciło naukę na studiach wyższych bądź w dodatkowej szkole po osiągnięciu dorosłości. Uchylenie alimentów może obejmować również alimenty z okresu wcześniejszego, które zostały zapłacone, ale pod warunkiem wykazania istnienia przesłanek do uchylenia alimentów za ten wsteczny okres.
sie
01
Negatywne opinie na temat likwidacji adopcji ze wskazaniem
Projekt ustawy o zmianie kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz kodeksu postępowania cywilnego ograniczający adopcję ze wskazaniem do kręgu osób spowinowaconych bądź spokrewnionych z rodzicami biologicznymi dziecka oraz wprowadzający bezwzględne pośrednictwo ośrodka adopcyjnego w zakresie złożenia wniosku o przysposobienie do sądu, może nie wejść w życie. Projekt ten zarejestrowany w Sejmie pod numerem druku sejmowego 2361 w dniu 5 czerwca 2014 r. został skierowany do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach.
cze
12
Pozbawienie byłego małżonka władzy rodzicielskiej
W większości przypadku Sąd orzekając o rozwodzie nie pozbawia żadnego z rodziców władzy rodzicielskiej. Jest to zrozumiałe, gdy oboje z rodziców poczuwają się do pełnienia w życiu dziecka roli ojca lub matki. Jednakże w wielu przypadkach jedno z rodziców zaraz po rozwodzie, choć ma prawo do kontaktów z dzieckiem, przestaje się nim interesować. Może to powodować duże trudności dla osoby, która faktycznie opiekuje się dzieckiem, gdyż władza rodzicielska obejmuje m.in. prawo i obowiązek rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka. Nadto trzeba pamiętać, iż o istotnych sprawach dotyczących dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie. Dodatkowo jeśli były współmałżonek nie został pozbawiony władzy rodzicielskiej nie ma możliwości, aby nowy partner życiowy osoby faktycznie opiekującej się dzieckiem mógł je zaadoptować.
cze
12
Ubóstwo jako przyczyna ograniczenia lub odebrania władzy rodzicielskiej
Do Sejmu wpłynął projekt zmian w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, których celem jest zwiększenie ochrony rodziny, w szczególności dzieci przed pochopnym odbieraniem ich z naturalnych rodzin z powodu ubóstwa. Zgodnie z uregulowaniami zawartymi w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, w przypadku kiedy dobro dziecka jest zagrożone sąd ma prawo do umieszczenia dziecka w placówce wychowawczej lub w rodzinie zastępczej. Natomiast w przypadku zaniedbywania obowiązków rodzicielskich, rodzice mogą zostać pozbawieni władzy rodzicielskiej.
cze
01
Czy adopcja ze wskazaniem to handel ludźmi?
W Kodeksie karnym obowiązuje przepis art. 189a, który stanowi, że „Kto dopuszcza się handlu ludźmi, podlega karze pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 3. Kto czyni przygotowania do popełnienia przestępstwa określonego w § 1, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5”. Przepis ten został przeniesiony z innego artykułu Kodeksu karnego, tj. 253 Kodeksu karnego. Miało to miejsce 8 września 2010 r. i w ramach tej samej nowelizacji został dodany do art. 115 § 22, w którym zdefiniowano handel ludźmi jako werbowanie, transport, dostarczanie, przekazywanie, przechowywanie lub przyjmowanie osoby z zastosowaniem:
mar
25
Dojdzie do zmiany przepisów o adopcji ze wskazaniem?
Na wniosek Rzecznika Praw Dziecka, Komisja Polityki Społecznej i Rodziny, przygotowała w dniu 14 marca 2014 r. projekt ustawy o zmianie kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz kodeksu postępowania cywilnego, w zakresie postępowania adopcyjnego wprowadzając adopcję ze wskazaniem ograniczającą krąg rodziców adopcyjnych do osób spowinowaconych bądź spokrewnionych z rodzicami biologicznymi dziecka oraz wprowadzając bezwzględne pośrednictwo ośrodka adopcyjnego w zakresie złożenia wniosku o przysposobienie do sądu.
Pomoc osobom uprawnionym do alimentów
Od 3 listopada 2007 roku obwiązuje ustawa o pomocy osobom uprawionym do alimentów. Na mocy tej ustawy, jeżeli egzekucja okazała się bezskuteczna, osoba (lub jej ustawowy przedstawiciel) na rzecz której zasądzono alimenty na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego od sądu, może wystąpić o wypłatę świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Możliwe jest również złożenie wniosku o podjęcie działań wobec dłużnika alimentacyjnego do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, właściwego ze względu na swoje miejsce zamieszkania. Warto podkreślić, iż chodzi tu o miejsce zamieszkania a nie zameldowania osoby, na rzecz której zasądzono alimenty. Przepisy te mają na celu zapewnienie środków utrzymania osobom, które nie są w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb, a w szczególności dzieciom, oraz zwiększyć odpowiedzialność osób zobowiązanych do alimentacji.
lut
23
Okres trwania kontaktów dziecka z rodzicami adopcyjnymi
Przepisy nie określają jak długo powinny trwać takie kontakty. Określa je sąd według swojego uznania oraz przy uwzględnieniu opinii ośrodka adopcyjnego. W tym celu wydaje postanowienie o określeniu osobistej styczności rodziców z dzieckiem. Często zdarza się, iż wystarczy jedno bądź dwa spotkania rodziców z dzieckiem, aby mogli oni je zabrać do siebie do domu, w którym pozostanie na czas trwania postępowania adopcyjnego przed Sądem. Jeśli sąd orzeknie adopcję dziecko zostanie z rodzicami adopcyjnymi na stałe, jako ich dziecko.
lut
23
Opinia kwalifikacyjna dla męża matki dziecka, który chce je przysposobić
Zgodnie z art. 114 [1] §1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego przysposobić może osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych, jeżeli jej kwalifikacje osobiste uzasadniają przekonanie, że będzie należycie wywiązywała się z obowiązków przysposabiającego oraz posiada opinię kwalifikacyjną oraz świadectwo ukończenia szkolenia organizowanego przez ośrodek adopcyjny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, chyba że obowiązek ten jej nie dotyczy. Zgodnie natomiast z art. 172 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej kandydaci do przysposobienia dziecka są obowiązani posiadać świadectwo ukończenia szkolenia organizowanego przez ośrodek adopcyjny. Nie dotyczy to kandydatów do przysposobienia spokrewnionych albo spowinowaconych z dzieckiem, a zatem ojczyma dziecka (męża matki dziecka).
lut
16
Zaskarżenie odmowy skierowania na szkolenie adopcyjne do sądu
Zgodnie z art. 114[1] §1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego przysposobić może osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych, jeżeli jej kwalifikacje osobiste uzasadniają przekonanie, że będzie należycie wywiązywała się z obowiązków przysposabiającego oraz posiada opinię kwalifikacyjną oraz świadectwo ukończenia szkolenia organizowanego przez ośrodek adopcyjny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, chyba że obowiązek ten jej nie dotyczy. Posiadanie świadectwa ukończenia szkolenia jest niezbędne do adopcji dziecka. Skierowanie na szkolenie adopcyjne poprzedzone jest jednak wstępną oceną kandydata dokonywaną przez ośrodek adopcyjny. Negatywna ocena uniemożliwia skierowanie na szkolenie. Zamyka to zatem drogę do adopcji dziecka, chyba że rodzica adopcyjny zwrócić się do innego ośrodka adopcyjnego i tam skutecznie uda mu się dostać na szkolenie.
lis
09
Małżonek odpowiada za długi drugiego małżonka jeśli się na nie zgodził
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa). Obejmuje ona przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania małżeństwa przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Do majątku wspólnego należą w szczególności pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków oraz dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków.
lis
03
Można obniżyć ustalone przez sąd alimenty
Obowiązek płacenia przez rodziców alimentów na rzecz dzieci często trwa dłużej niż do ukończenia przez dziecko 18 roku życia. Potrzeby dziecka zmieniają się. Z tej przyczyny można przed sądem żądać podwyższenia alimentów. Jednak są takie sytuacje, iż konieczne będzie obniżenie zasądzonych od rodziców czy od jednego rodzica alimentów z uwagi na zmianę ich albo dziecka sytuacji osobistej lub majątkowej (art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Ważne jest też, że można domagać się obniżenia alimentów ustalonych w ugodzie zawartej przed sądem.
lis
03
Rozwód z winy małżonka
Rozwodu można domagać się tylko jeżeli między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia. O rozwód do sądu może wystąpić każdy z małżonków. Zupełny i trwały rozkład pożycia oznacza, iż pomiędzy małżonkami nie ma już żadnych więzi gospodarczych, uczuciowych oraz ustało pożycie małżeńskie. Orzekając rozwód sąd orzeka także, czy i który z małżonków ponosi winę rozkładu pożycia. Jednakże na zgodne żądanie małżonków sąd zaniecha orzekania o winie. W tym wypadku następują skutki takie, jak gdyby żaden z małżonków nie ponosił winy. Oznacza to, iż w wyroku rozwodowym sąd może orzec o winie obu małżonków albo jednego z nich, nie orzekać o winie na zgodny wniosek małżonków w tym zakresie.
sie
19
Kontakty dziadków z dzieckiem nie ograniczają władzy rodzicielskiej
Sprawa o uregulowanie kontaktów z dzieckiem osób wymienionych w art. 113[6] k.r.o. nie jest sprawą o ograniczenie władzy rodzicielskiej także w rozumieniu art. 509 k.p.c. Sprawa o uregulowanie kontaktów z dzieckiem osób wymienionych w art. 113[6] k.r.o. nie jest sprawą o ograniczenie władzy rodzicielskiej także w rozumieniu art. 509 k.p.c.
sie
17
Kiedy rozwód a kiedy unieważnienie małżeństwa?
Rozwód i unieważnienie małżeństwa to dwie różne instytucje prawne. Obie prowadzą do rozwiązania zawartego związku małżeńskiego, jednakże z różnym skutkiem i z powodu różnych przyczyn. Do rozwodu dochodzi jeżeli między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia. Jeśli doszło do rozkładu pożycia, ale na skutek rozwodu miałoby ucierpień dobro wspólnych małoletnich dzieci, sąd nie orzeknie rozwodu. Podobnie będzie jeśli z innych względów orzeczenie rozwodu byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Rozwód nie jest również dopuszczalny, jeżeli żąda go małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia, chyba że drugi małżonek wyrazi zgodę na rozwód albo że odmowa jego zgody na rozwód jest w danych okolicznościach sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. W tych dwóch ostatnich przypadkach po prostu nie dochodzi do orzeczenia rozwodu. W to miejsce nie wchodzi jednak prawo do unieważnienia małżeństwa, gdyż unieważnienie dotyczy całkowicie odmiennych przypadków.
sie
13
Zmiany w urlopach macierzyńskich dla rodziców adopcyjnych
W dniu 17 czerwca 2013 r. weszły w życie zmiany w Kodeksie pracy w zakresie urlopów macierzyńskich i dodatkowych urlopów macierzyńskich. Został również wprowadzony 26-tygodniowy urlop rodzicielski. Zgodnie z tymi zmianami pracownik (a zatem kobieta lub mężczyzna), nie później niż 14 dni po przyjęciu dziecka na wychowanie i wystąpieniu do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka może złożyć pisemny wniosek o udzielenie mu dodatkowego urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika o urlop. Dodatkowy urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego jest udzielany bezpośrednio po urlopie na warunkach urlopu macierzyńskiego. Urlop rodzicielski jest natomiast udzielany bezpośrednio po dodatkowych urlopie na warunkach urlopu macierzyńskiego.
sie
11
Adopcja ze wskazaniem do usunięcia
W dniu 19 kwietnia 2013 r. Rzecznik Praw Dziecka wystąpił między innymi do Ministra Pracy i Polityki Społecznej z powtórnym wnioskiem o dokonanie zmian w przepisach adopcji ze wskazaniem. W dniu 23 lipca 2013 r. została udzielona odpowiedź przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej: „Proponowane rozwiązanie, ograniczające krąg osób, którym rodzice biologiczni dziecka mogą przekazać władzę rodzicielską do osób z nim spokrewnionych i spowinowaconych, zasługuje na uwagę z punktu widzenia próby ograniczenia zjawiska przeprowadzania tzw. adopcji ze wskazaniem z jednoczesnym uzyskiwaniem z tego tytułu korzyści materialnych. Jednakże z drugiej strony ograniczanie tego kręgu osób, jedynie do osób spokrewnionych i spowinowaconych, budzi wątpliwości merytoryczne gdyż: a) należy się liczyć z możliwością wystąpienia sytuacji, w której rodzice wskażą krewnych, którzy nigdy nie poznali dziecka. Natomiast samo dziecko mogło wytworzyć więź z osobą niespokrewnioną czy niespowinowaconą z najbliższego otoczenia, której predyspozycje do pełnienia roli rodzica adopcyjnego okażą się większe niż osoby krewnej.