Odpowiedzialność małżonka za długi współmałżonka

Data publikacji: 06.09.2019r.

Do Sądu Najwyższego trafiła sprawa, w której wierzyciel wystąpił przeciwko mężowi o zapłatę czynszu za najem lokalu użytkowego, w którym to lokalu działalność za zgodą najemcy – męża, prowadziła jego żona. Egzekucja komornicza wobec męża okazała się bezskuteczna, natomiast Sąd Rejonowy w tej sprawie uznał, że egzekucji nie można prowadzić przeciwko żonie, gdyż nie była ona stroną umowy najmu z wierzycielem. Sąd Rejonowy wskazał, że jeżeli małżonek nie jest bezpośrednim dłużnikiem osobistym wobec wierzyciela, to ponosi odpowiedzialność tylko w postaci znoszenia egzekucji z majątku wspólnego. Na tym jednak proces się nie skończył, gdyż Sąd Najwyższy miał odmienne zdanie (uchwała z 11.04.2019 r. III CZP 106/18).

Według art. 41 § 1 k.r.o. w brzmieniu przepisu po zmianach w 2004 r., jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego małżonka, wierzyciel może żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków. Zgoda współmałżonka może być wyrażona w dowolny sposób, także dorozumianie, chyba że wierzyciel wnosiłby na podstawie art. 787 k.p.c. o nadanie tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, gdyż przepis ten wymaga zgody tego małżonka w formie dokumentu urzędowego lub prywatnego. W ocenie Sądu Najwyższego „W rozpoznawanej sprawie uznanie zgody nastąpiło wskutek okoliczności zawierania umowy najmu, którą podpisywał pozwany małżonek, odbierał najmowany lokal użytkowy od powoda, a ponadto był pełnomocnikiem żony prowadzącej firmę handlową, wpisanym do CEDIG. Były zatem spełnione przesłanki umożliwiające zastosowanie art. 41 § 1 k.r.o., czyli zobowiązanie dłużnika wynikało z czynności prawnej oraz została udzielona zgoda współmałżonka na jej dokonanie (na zawarcie umowy najmu).”

Art.  41.  §  1. Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie za zgodą drugiego małżonka, wierzyciel może żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków.
§  2. Jeżeli małżonek zaciągnął zobowiązanie bez zgody drugiego małżonka albo zobowiązanie jednego z małżonków nie wynika z czynności prawnej, wierzyciel może żądać zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika, z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści uzyskanych z jego praw, o których mowa w art. 33 pkt 9, a jeżeli wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, także z przedmiotów majątkowych wchodzących w skład przedsiębiorstwa.
§  3. Jeżeli wierzytelność powstała przed powstaniem wspólności lub dotyczy majątku osobistego jednego z małżonków, wierzyciel może żądać zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika, z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści uzyskanych z jego praw, o których mowa w art. 33 pkt 9.
Ustawa z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 682, z późn. zm.).  

(Podtytuł artykułu: Czy małżonek może odpowiadać za długi współmałżonka nawet jeżeli nie podpisał umowy?)

wróć

phone