Informujemy, iż z powodu problemów technicznych z centralą telefoniczną mogą wystąpić problemy z uzyskaniem połączenia z Kancelarią.
W takich przypadkach prosimy o kontakt pod nr 536 407 694 lub mailowy adwokat@katarzynatryniszewska.pl. Za utrudnienia przepraszamy.

Oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości konsumenckiej w praktyce sądów

Data publikacji: 04.01.2017r.

Sąd Rejonowy Szczecin - Centrum w Szczecinie postanowieniem z 29 stycznia 2016 r. w sprawie o sygn. akt XII GU 18/15, (opublikowano: LEX nr 2118924) oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej. Sąd ten analizował następujący przypadek:

Dłużniczka wniosła o ogłoszenie upadłości osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż w trakcie prowadzenia działalności handlowej zaciągnęła wraz z mężem szereg zobowiązań finansowych. Podała również, iż z uwagi na jej obecne możliwości zarobkowe nie jest w stanie regulować wymagalnych zobowiązań.

Zgodnie z art. 491[4] ust. 1 prawa upadłościowego, Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa.

W ocenie Sądu dłużniczka zwiększyła stopień swojej niewypłacalności, co najmniej wskutek rażącego niedbalstwa. Późniejszy okres działalności gospodarczej dłużniczki świadczy bowiem o tym, iż doprowadziła ona do zwiększenia stopnia swojej niewypłacalności, co stanowi negatywną przesłankę do ogłoszenia upadłości konsumenckiej. Sąd wskazał, iż pomimo popadnięcia w stan niewypłacalności, dłużniczka nie podjęła żadnych działań zmierzających do uregulowania swojej sytuacji finansowej. Nadal zezwalała mężowi na ryzykowne podejmowanie działań związanych z prowadzoną działalnością poprzez brak ich negacji (zaciąganie kredytów czy ich poręczanie mężowi). Dłużniczka przyznała w swoich zeznaniach, iż miała świadomość, iż kolejne kredyty były zaciągane pomimo braku spłaty poprzednich, a mąż dokonywał kolejnych inwestycji, zakupując nieruchomości, pomimo nieuregulowanych zobowiązań. „Brak podjętych działań przez dłużniczkę i dopuszczenie się zaniechań, pomimo jej świadomości co do sytuacji finansowej, doprowadziło do niemożności regulowania po stronie dłużniczki innych zobowiązań i tym samym w konsekwencji do pogłębiania stanu niewypłacalności.” Taka sytuacja, w ocenie Sądu, świadczy o dopuszczeniu się po stronie dłużniczki co najmniej rażącego niedbalstwa. Z odpowiedzialności nie zwalnia dłużniczki okoliczność, iż głównym źródłem prowadzonej działalności i podejmowanych decyzji był mąż dłużniczki, zwłaszcza, że obydwoje małżonkowie z tak ułożonych relacji czerpali korzyści materialne. „Zaciąganie przez dłużniczkę kolejnych kredytów gotówkowych w stanie niewypłacalności, jest działaniem niezasługującym na ochronę w postaci ogłoszenia upadłości konsumenckiej. Głównym bowiem celem ustawodawcy jest oddłużenie osób, które wskutek niezależnych od nich zdarzeń utraciły płynność finansową, nie doprowadziły do pogłębienia swojej niewypłacalności. W niniejszej sprawie sąd, wskutek analizy zachowań dłużniczki po osiągnięci stanu niewypłacalności, nie dopatrzył się zaistnienia takich okoliczności, które przemawiałyby za skorzystaniem przez nią z dobrodziejstwa upadłości konsumenckiej. Odmienna ocena ustalonego stanu faktycznego i ogłoszenie upadłości konsumenckiej, następnie skutkujące oddłużeniem dłużniczki, byłoby nagradzaniem jej nieodpowiedzialnego postępowania.”

Ponadto Sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości również z powodu zaistnienia kolejnej przesłanki negatywnej, a mianowicie – sąd oddala wniosek o upadłość konsumencką, jeżeli w okresie dziesięciu lat przed dniem zgłoszenia wniosku dłużnik, mając taki obowiązek, wbrew przepisom ustawy nie zgłosił w terminie wniosku o ogłoszenie upadłości, chyba że przeprowadzenie postępowania jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi. W omawianej sprawie Sąd ustalił, iż dłużniczka popadła w stan niewypłacalności co najmniej w sierpniu 2012 r., a pomimo takiego stanu rzeczy nie złożyła wówczas wniosku o ogłoszenie upadłości, uczyniła to dopiero w styczniu 2015 r., kiedy to jej zadłużenie znaczenie wzrosło.

Pamiętać należy, iż w przypadku gdy spełniona jest którakolwiek z powyższych przesłanek negatywnych z wyjątkiem pierwszej (umyślności lub rażącego niedbalstwa), możliwe jest ogłoszenie upadłości, jeżeli przeprowadzenie postępowania jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi.

„Względy słuszności to powszechnie akceptowane normy moralne i etyczne, obowiązujące wszystkich uczestników życia społecznego. Względy humanitarne natomiast odnoszą się bezpośrednio do danej osoby, zwłaszcza w aspekcie godności człowieka. W kontekście postępowania upadłościowego sąd dokonuje oceny potencjalnych skutków - ich dotkliwości, oceniając je przez pryzmat braku ogłoszenia upadłości konsumenckiej.”

Stan prawny na dzień publikacji artykułu. 

Art.  491[4]. 1. Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa.

2. Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli w okresie dziesięciu lat przed dniem zgłoszenia wniosku:

1)  w stosunku do dłużnika prowadzono postępowanie upadłościowe według przepisów tytułu niniejszego, jeżeli postępowanie to zostało umorzone z innych przyczyn niż na wniosek dłużnika,

2)  ustalony dla dłużnika plan spłaty wierzycieli uchylono na podstawie przepisu art. 49120,

3)  dłużnik, mając taki obowiązek, wbrew przepisom ustawy nie zgłosił w terminie wniosku o ogłoszenie upadłości,

4)  czynność prawna dłużnika została prawomocnie uznana za dokonaną z pokrzywdzeniem wierzycieli

- chyba że przeprowadzenie postępowania jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi.

3. Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli w okresie dziesięciu lat przed dniem zgłoszenia wniosku w stosunku do dłużnika prowadzono postępowanie upadłościowe, w którym umorzono całość lub część jego zobowiązań, chyba że do niewypłacalności dłużnika lub zwiększenia jej stopnia doszło pomimo dochowania przez dłużnika należytej staranności lub przeprowadzenie postępowania jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi.

4. Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli dane podane przez dłużnika we wniosku są niezgodne z prawdą lub niezupełne, chyba że niezgodność lub niezupełność nie są istotne lub przeprowadzenie postępowania jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi.

5. Do wniosku o ogłoszenie upadłości złożonego przez wierzyciela ust. 2-4 nie stosuje się.

Ustawa z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 2171, z późn. zm.).

wróć

phone